Bức tranh thuế dành cho hộ kinh doanh từ năm 2026 sẽ thay đổi mạnh mẽ. Điều này ảnh hưởng trực tiếp đến túi tiền và cách vận hành của hầu hết các hộ kinh doanh, đặc biệt là F&B. Dưới đây là bản giải thích chi tiết để bạn chuẩn bị trước khi chính sách có hiệu lực.
1. Thuế khoán sẽ bị xóa bỏ – tất cả chuyển sang thuế kê khai
Từ tháng 1/2026, hình thức thuế khoán chính thức không còn.
Toàn bộ hộ kinh doanh có doanh thu từ 200 triệu đến 3 tỷ đồng/năm sẽ phải kê khai thuế hằng tháng hoặc hằng quý – nhóm này chiếm hơn 90% số hộ kinh doanh hiện nay.
– Nếu doanh thu dưới 200 triệu/năm: chỉ cần kê khai, không phải nộp thuế.
– Từ 200 triệu/năm trở lên: thuế được tính trên tổng doanh thu, không được khấu trừ chi phí.
Ví dụ dễ hiểu:
Quán của bạn doanh thu 20 triệu/tháng
→ Thuế dịch vụ áp theo mức 3–5%
→ Số thuế phải đóng mỗi tháng rơi vào 700.000 – 1.000.000 đồng
Lưu ý quan trọng: doanh thu được cộng tất cả các cửa hàng, và không trừ đi chi phí nguyên liệu, thuê mặt bằng, nhân công, điện nước,… Vì vậy, việc tính toán lợi nhuận phải cực kỳ chặt chẽ.
2. Muốn xuất hóa đơn đầu ra – bắt buộc phải có hóa đơn đầu vào
Cơ quan thuế sẽ áp dụng nguyên tắc mới:
– Không có đầu vào thì không được xuất đầu ra.
– Nếu hộ kinh doanh liên tục xuất hóa đơn bán hàng mà không phát sinh chi phí mua hàng tương ứng, thuế có thể xem đó là dấu hiệu “kinh doanh không thực tế” → nguy cơ bị kiểm tra thuế rất cao.
Do đó, tất cả hóa đơn mua hàng hóa – dịch vụ phục vụ kinh doanh cần được lưu lại đầy đủ.
3. Lấy hóa đơn đầu vào ở đâu? (Áp dụng cho ngành ăn uống)
Những loại hóa đơn được công nhận bao gồm:
– Nguyên liệu: gạo, thịt, rau, dầu ăn, gia vị, bao bì, hộp, túi…
– Trang thiết bị: nồi niêu, chén dĩa, bếp, bàn ghế…
– Dịch vụ: tiền điện, nước, internet, thuê mặt bằng (nếu chủ nhà có xuất HĐ)…
– Để được xuất hóa đơn, bạn phải mua hàng từ những nơi có khả năng hóa đơn điện tử như siêu thị, đại lý, nhà cung cấp doanh nghiệp.
Nếu mua ở chợ thì sao?
Vẫn được chấp nhận, nhưng phải lập Bảng kê 01/TNDN kèm theo chứng từ thanh toán để hợp thức hóa đầu vào.
4. Quy trình đăng ký và xuất hóa đơn điện tử
Bước 1 – Đăng ký với Chi cục Thuế
– Đăng ký sử dụng hóa đơn điện tử có mã
– Ký hợp đồng với đơn vị phần mềm: Misa, Viettel, VNPT…
– Chi phí khoảng 300.000 – 500.000 đồng/năm
– Sau 1–3 ngày, thuế duyệt và cấp tài khoản xuất hóa đơn.
Bước 2 – Sử dụng phần mềm
– Cài phần mềm, đăng nhập
– Có thể phải mua USB token
– Bắt đầu xuất hóa đơn khi khách yêu cầu.
5. Thuế thu nhập cá nhân (TNCN) cho người lao động từ 2026
Dự thảo đưa ra hai phương án thuế suất:
Phương án 1:
– Đến 10 triệu → 5%
– 10–30 triệu → 15%
– 30–50 triệu → 25%
– 50–80 triệu → 30%
– Trên 80 triệu → 35%
Phương án 2:
– Đến 10 triệu → 5%
– 10–30 triệu → 15%
– 30–60 triệu → 25%
– 60–100 triệu → 30%
– Trên 100 triệu → 35%
6. Dự báo 2026 – Năm siết chặt quản lý thuế mạnh nhất từ trước đến nay
Năm 2026 được nhận định sẽ là thời điểm ngành thuế quản lý chặt chẽ nhất đối với hộ kinh doanh:
– Kê khai minh bạch
– Có đầy đủ hóa đơn đầu vào – đầu ra
– Theo dõi doanh thu & chi phí chuẩn chỉnh
– Tránh xuất hóa đơn ảo
Nói ngắn gọn: 2026 sẽ là một năm rất căng đối với hộ kinh doanh, đặc biệt nhóm F&B vốn có doanh thu biến động cao và chi phí nguyên liệu lớn.
Nguồn: VTVN News
